Gastvrijheid

Eten in het klooster: (h)eerlijke eenvoud


Kloosterlingen stellen soms andere eisen aan het eten dan niet-religieuze mensen. In het Tilburgse Notre Dame klooster koken de koks van zorgorganisatie De Wever dagelijks vers voor zusters, paters, broeders én niet-religieuzen. De kloosterling is met weinig tevreden, mits het eten met veel zorg is bereid. ‘Het is een fijne doelgroep om voor te werken.’

Vorige eeuw

Het Notre Dame klooster in Tilburg werd begin vorige eeuw gesticht. Aanvankelijk woonden hier alleen de Dochters van Onze Lieve Vrouw van het Heilig Hart. De zusterorde kreeg later gezelschap van de Missionarissen van het Heilig Hart. “Deze paters en broeders komen oorspronkelijk uit een ander klooster”, vertelt Peter de Waard, Teammanager Dienstverlening van De Wever. “Maar omdat er steeds minder kloosterlingen zijn, is één klooster nu voldoende. In het zorgcentrum binnen het kloostercomplex, wonen voor meer dan de helft niet-religieuzen.”

Het oudste deel van het klooster, het witte gebouw aan de Bredaseweg, is het domein van de kloosterlingen. Hier werken ook stafmedewerkers en managers van zorgorganisatie De Wever. “Wij huren ruimte van de congregatie en bieden zorg- en dienstverlening aan zusters, paters, broeders en niet-religieuzen”, legt Peter uit. “Dan moet je denken aan verpleegzorg, huishoudelijke zorg, horeca en technische ondersteuning.” Het zorgcentrum van De Wever, met 77 verzorgings- en verpleegplaatsen, bevindt zich in een aparte zijvleugel.

Mobiele keuken

Ook de horeca valt onder de dienstverlening van De Wever. Het klooster beschikt over een aantal refters, eetruimtes waar de kloosterlingen vaak in stilte hun maaltijd nuttigen. De centrale keuken bevindt zich op de begane grond. Van hieruit worden de versbereide maaltijden in warmhoudwagens naar de refters en de appartementen gebracht. Er is zelfs een mobiele keuken voor de bewoners. Deze wordt gebruikt om samen te koken en de eitjes voor het ontbijt te bakken.

Het keukentje lijkt met zijn oudhollandse voorkomen wel op een decorstuk uit Swiebertje. Ook veel refters zien er vrij traditioneel en relatief eenvoudig uit. Je kunt ook zeggen: herkenbaar voor de kloosterling, die weinig opheeft met opsmuk en modern vermaak.

Traditioneel servies

Veel belangrijker dan opsmuk is de kwaliteit van het eten. Volgens kok Mark van Rooten hechten de kloosterlingen en niet-religieuzen veel waarde aan vers, puur en ambachtelijk eten. “Onze keuken is in 2012 helemaal verbouwd en volledig toegerust op de bereiding van vers eten”, vertelt hij. “Ook voor de maaltijden geldt dat er weinig behoefte is aan tierelantijnen. Soberheid wordt gewaardeerd. Onze niet-religieuze bewoners zijn van huis uit wat meer luxe gewend. Dat vertaalt zich bijvoorbeeld in een toefje slagroom op de vla. Of geen vla, maar bavarois. Voor de kloosterling is gewoon vla al lekker genoeg.” Op normale dagen is ook de tafelaankleding vrij sober, op religieuze feestdagen wordt er uitgepakt met linnen, menukaarten en meer. “Dat doen de bewoners allemaal zelf”, zegt Peter. “Het is hún huis, hún servies en hún tafelaankleding. Wij faciliteren slechts het eten: ontbijt, lunch, diner en drie keer per week een souper, een klein gerecht voor de namiddag.”

Soberheid wordt gewaardeerd

Culinaire trends

De menukeuze wordt samen met de bewoners en de kok bepaald. Binnen het kloosterleven is er doorgaans minder ruimte voor culinaire vernieuwing dan daarbuiten. “We hebben een keer ossobuco op de kaart gezet”, vertelt Mark. “Maar het vet en het bot van de ossobuco weken teveel af van de manier waarop men gewend is om vlees te eten. De niet-religieuze mensen zijn meer diversiteit gewend. Die kwamen vroeger ook dagelijks in de supermarkt. We willen enerzijds wel meegaan met de culinaire trends, maar anderzijds moet je daar ook voorzichtig mee zijn. En toch, zodra je een nieuw gerecht zorgvuldig introduceert, is er gelijk meer animo voor. Een tijdje terug hebben we slibtong geserveerd. Het probleem daarvan is dat je die zelf moet fileren. Uiteindelijk heb ik aan veertig mensen voorgedaan hoe dat in zijn werk gaat. Dit werd toen heel erg gewaardeerd en dan gaat zo’n gerecht ook veel meer leven.”

Met weinig tevreden

Volgens Mark en Peter is de kloosterorde ook een fijne doelgroep om voor te werken. “Ze zijn heel dankbaar,” zeggen beiden. Voor kloosterlingen is het leven in een dagstructuur belangrijk. Naast het gezamenlijke gebed is het gezamenlijk nuttigen van de maaltijden een belangrijk onderdeel van het dagelijks leven. Daarbij is wel van belang dat je het eten met zorg bereidt en hun regels respecteert. Overigens kunnen ze ook heel erg genieten van een frietje met mayo. Dat geldt voor al onze bewoners.”

Marije Kuiper
Redacteur

Wat ligt er op je bord?

Liefst veel verse groenten, vooral aubergine vind ik heerlijk. Verder vaak gerechten uit de Aziatische keuken, voor een lekkere pad thai kun je me altijd wakker maken.

Wat zit er in je glas?

Thee. Veel thee. Vooral lekkere kruidenthee en verse muntthee zijn favoriet. En in het weekend een lekker speciaalbiertje.

Guilty food pleasure

Alles met chocolade.

Dit vindt u waarschijnlijk ook interessant